Đây
là
thể
nặng
và
dễ
lây
nhất
trong
các
loại
lao.
Một
bệnh
nhân
lao
phổi
mỗi
ngày
có
thể
ho
khạc
ra
1-7
tỷ
trực
khuẩn
lao.
Khi
vào
cơ
thể,
khuẩn
lao
khu
trú
và
phát
triển
chủ
yếu
ở
nhu
mô
phổi
(85-90%).
Số
còn
lại
gây
hại
cho
các
cơ
quan
khác
như
màng
não,
xương
khớp,
hạch,
thận,
ruột,
da.
Thủ
phạm
gây
bệnh
lao
là
trực
khuẩn
Koch.
Đây
là
một
loại
khuẩn
hình
que,
sinh
sản
nhanh
và
bền
vững.
Nó
có
thể
sống
vài
tuần
trong
không
khí
và
nước;
khi
bệnh
nhân
nhổ
đờm
xuống
đất
ẩm
và
nơi
tối
thì
trực
khuẩn
lao
lại
tồn
tại
đến
2-3
tháng.
Khuẩn
lao
xâm
nhập
cơ
thể
khi
ta
hít
thở
không
khí
ô
nhiễm
(do
người
bệnh
khạc
nhổ,
ho,
hắt
hơi),
khi
nói
chuyện
trực
tiếp
với
người
bệnh,
khi
dùng
đồ
ăn
thức
uống
có
lao.
Có
trường
hợp
vi
khuẩn
này
được
ruồi
mang
đến.
Người
mang
khuẩn
lao
có
thể
vẫn
khỏe
mạnh
nếu
hệ
miễn
dịch
tốt.
Khi
hệ
miễn
dịch
suy
giảm
(như
mắc
cảm
cúm,
tiểu
đường,
bụi
silic
phổi,
HIV/AIDS...)
hoặc
uống
thuốc
ức
chế
miễn
dịch
như
corticoid,
bệnh
lao
sẽ
phát
triển.
Để
phát
hiện
lao
phổi,
cần
căn
cứ
vào
những
dấu
hiệu
thay
đổi
của
cơ
thể
như:
-
Ho
khúc
khắc
kéo
dài,
có
khi
khạc
ra
đờm
hoặc
trong
đờm
lẫn
máu.
-
Cảm
giác
mỏi
mệt
toàn
thân,
chán
ăn,
sụt
cân
trong
những
tháng
đầu.
-
Cứ
về
chiều
lại
hơi
bị
sốt,
theo
dõi
thân
nhiệt
thấy
sáng
và
chiều
cách
nhau
khoảng
nửa
độ.
-
Cảm
thấy
khó
thở,
tức
ngực,
có
khi
ho
ra
máu.
Nếu
thấy
ho
khạc
kéo
dài
trên
ba
tuần,
uống
thuốc
ho
thông
thường
không
khỏi,
kèm
thêm
mỏi
mệt
hoặc
sốt
nhẹ
về
chiều
thì
phải
đi
khám
bệnh
và
làm
xét
nghiệm
đờm
tại
bệnh
viện.
Khi
nghi
ngờ
bị
bệnh
lao,
bác
sĩ
sẽ
làm
những
xét
nghiệm
để
xác
định
như:
soi
đờm
tìm
khuẩn
lao,
chiếu
hoặc
chụp
X-quang
phổi,
làm
các
xét
nghiệm
chức
năng
hô
hấp,
xét
nghiệm
máu,
chụp
cắt
lớp
phổi,
nuôi
cấy
đờm
tìm
khuẩn
lao
và
xác
định
mức
độ
kháng
thuốc.
Trong
đó,
xét
nghiệm
đờm
tìm
khuẩn
lao
là
tiêu
chuẩn
quan
trọng
để
điều
trị
sớm,
tránh
lây
lan
sang
những
người
chung
quanh.
Tiêm
BCG
là
biện
pháp
hiệu
quả
nhất
để
chủ
động
phòng
tránh
bệnh
lao
cho
trẻ:
Cần
tiêm
tiêm
trong
vòng
6
tháng
sau
sinh
và
tiêm
nhắc
lại
khi
đến
15
tuổi.
Với
người
bệnh,
không
được
khạc
nhổ
bừa
bãi
xuống
đất,
khi
bệnh
đang
phát
triển
thì
nên
ngủ
riêng
giường,
dùng
bát
đũa,
cốc
chén
riêng
và
phải
luộc
sôi
sau
khi
dùng.
Áo
quần,
chăn
màn
hàng
tuần
phải
được
luộc
sôi
sau
khi
giặt;
Khi
nói
chuyện,
có
thể
đeo
khẩu
trang.
Cần
kiên
trì
điều
trị
lao
đúng
thời
gian
và
hướng
dẫn
của
thầy
thuốc
cho
đến
khi
khỏi
hẳn.
Người
bệnh
phải
khạc
nhổ
đờm
vào
ống
nhổ
riêng,
sau
đó
đem
ngâm
trong
nước
vôi,
nước
crezin
4%
hoặc
nước
clorua
vôi
2%
rồi
mới
đổ
vào
cầu
tiêu
hoặc
chôn
xuống
đất.
Trước
kia,
khi
chưa
có
các
kháng
sinh
và
thuốc
chống
lao
đặc
hiệu,
căn
bệnh
này
vẫn
được
liệt
vào
tứ
chứng
nan
y.
Từ
giữa
thế
kỷ
20,
khi
kháng
sinh
Streptomycin
và
một
số
hóa
dược
đặc
hiệu
trị
lao
ra
đời,
căn
bệnh
này
không
còn
quá
đáng
sợ.
Gần
đây,
Trong
người
ta
đã
tìm
ra
những
loại
thuốc
đặc
hiệu
vừa
ít
độc
tính
vừa
mang
lại
hiệu
quả
cao
hơn
như
Pyrazinamid,
Ethambutol,
Rifampicin.